Eva Qamaniq Aariak () er ein kanadisk inuittisk politikar som vart vald inn i den lovgjevande forsamlinga i Nunavut ved territorialvalet i 2008 som representant for valkrinsen Iqaluit East. Den 14. november 2008 vart ho vald til den andre regjeringssjefen for Nunavut under det konsensusbaserte styresettet i territoriet. Aariak var den femte kvinna som hadde vervet som regjeringssjef i Canada.
I januar 2021 vart Aariak utnemnd til den sjette kommissæren for Nunavut."Prime Minister announces new Commissioner of Nunavut". Office of the Prime Minister, 12. januar 2021.
Bakgrunn Aariak vart fødd i Arctic Bay i Nordvestterritoria (no Nunavut) 10. januar 1955.
Før ho vart vald inn i den lovgjevande forsamlinga, var Aariak den første språkkommissæren for Nunavut. Ho vart opphavleg utnemnd for ein fireårsperiode som byrja i 1999, og perioden hennar vart seinare forlenga med eitt år fram til desember 2004.
Som språkkommissær fekk ho i oppdrag å velja eit inuktitut-ord for internett. Ho valde ikiaqqivik, som bokstaveleg tyder «å reisa gjennom lag». Ordet viser til angakkuq, det tradisjonelle inuittiske omgrepet for ein sjaman eller lækjar som reiser gjennom tid og rom for å finna svar på åndelege og materielle spørsmål.
Etter at ho gjekk av som språkkommissær, underviste ho i inuktitut ved Pirurvik-senteret i Iqaluit. Seinare eigde og dreiv ho Malikkaat, ein butikk i Iqaluit som selde inuittisk kunst og handverk., I desember 2007 vart ho på nytt utnemnd som fungerande språkkommissær etter at den dåverande språkkommissæren Johnny Kusugak trekte seg.
Aariak har òg vore koordinator for bokutgjevingsprogrammet på inuktitut til Baffin Divisional Education Council, president for Baffin Regional Chamber of CommerceBaffin Regional Chamber of Commerce og styreleiar for Nunavut Film Development Corporation.
Dottera hennar, Karliin, vart utnemnd til den nye språkkommissæren for Nunavut i 2020."Karliin Aariak to be named Nunavut languages commissioner". Nunatsiaq News, 3. februar 2020.
Politisk karriere Aariak var den einaste kvinna som vart vald inn i den lovgjevande forsamlinga i Nunavut ved valet i 2008. Ho uttrykte seinare skuffing over dette og meinte at betre barnehagetilbod i Nunavut kunne bidra til at fleire kvinner deltok aktivt i politikken. Ho tok òg til orde for å vurdera på nytt eit tidlegare framlegg om færre valkrinsar, der kvar krins skulle velja éin mann og éi kvinne som representantar."Reconsider gender parity, says lone female Nunavut MLA", cbc.ca, 29. oktober 2008 To andre kvinner, Jeannie Ugyuk og Monica Ell-Kanayuk, vart seinare valde inn i forsamlinga ved suppleringsval.
Under Nunavut Leadership Forum 14. november 2008 vart Aariak vald til ny regjeringssjef framfor den sitjande regjeringssjefen Paul Okalik og representanten Tagak Curley."Eva Aariak chosen by MLAs as Nunavut's new premier and first woman leader", Canadian Press, 14, november 2008 Ho var den sjette kvinna som hadde eit slikt verv i Canada, etter Rita Johnston, Nellie Cournoyea, Christy Clark, Catherine Callbeck og Pat Duncan. Ho var òg den sjette kvinnelege førsteministeren i landet, inkludert tidlegare statsminister Kim Campbell.
Den 5. september 2013 kunngjorde Aariak at ho ville stilla til attval som representant for den nye valkrinsen Iqaluit-Tasiluk ved valet i 2013, men at ho ikkje ønskte ein ny periode som regjeringssjef.Eva Aariak won't seek 2nd term as Nunavut premier. CBC News, 5. september 2013. Ved valet 28. oktober 2013 vart ho ikkje attvald og tapte med 43 røyster mot George Hickes."Nunavut premier loses seat by 43 votes". Toronto Star, 29. oktober 2013.
Den 19. november 2018 vart Aariak utnemnd til medlem av Order of Canada for arbeidet sitt med å fremja inuittisk kultur og språk, og for den politiske innsatsen sin innan fattigdomsreduksjon, likeverd og likestilling."Ms. Eva Aariak: Order of Canada". Order of Canada, 19. november 2018.
Merknadar
Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Eva Aariak» frå , den 14. juni 2026.
Kategori:Canadiske politikarar Kategori:Inuittiske politikarar Kategori:Folk frå Nunavut Kategori:Order of Canada