Niels Laurits Høyen () var ein dansk kunsthistorikar. Han var den fyrste som var vitskapleg utdanna i dette faget i Danmark, og grunnla den danske kunsthistoriske forskinga.
Høyen hadde stor interesse for kunst, og var stadig på besøk for å sjå Kobberstiksamlingen og Akademiets avstøpningssamling. Han ønskte å setja seg meir inn i kunsthistoria, men fann lite litteratur på området. Han fekk plass som lærling ved Akademiets teikneskule, lærte perspektiv og anatomi og fekk tilgang til kunstnarar som Eckersberg, Christian David Gebauer og Jens Peter Møller, der han kunne setja seg inn i arbeidsmåten til målarane og bruken deira av fargar.
Han reiste utanlands for å studera, og var i tida 1822-1825 i Tyskland og Italia. I Tyskland fekk han sterke inntrykk frå den tyske romantikken, og i Italia blei han påverka av renessansen. Då han kom tilbake til København byrja han med førelesingar ved Akademiet. Han fekk etter kvart stor innverknad på dansk nasjonal målarkunst og kulturliv, der han ofte greip aktivt inn.
I 1825 var han medstiftar av Kunstforeningen, som blei konstituert i 1827.
I 1829 blei han professor ved Kunstakademiet, og i 1856 blei han den fyrste utnemnde dosenten i kunsthistorie ved Københavns Universitet.
Han var også i ein periode direktør for målerisamlinga på Christiansborg.
Hans Skrifter I–III blei gitt ut etter at han døydde (3 bd., 1871–76).
Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Niels Laurits Høyen» frå , den 18. mai 2025.
Kategori:Tilsette ved Københavns Universitet Kategori:Professorar ved Det Kongelige Danske Kunstakademi Kategori:Folk frå København Kategori:Den danske gullalderen