thumb|Blaszki i trzon mały|Młody owocnik mały|240px|Klejówka różowa i maślak sitarz, w pobliżu którego zawsze występuje Klejówka różowa (Gomphidius roseus (Fr.) Fr.) – gatunek grzybów należący do rodziny klejówkowatych (Gomphidiaceae)Patrycja Zawarska, Atlas grzybów, ponad 200 polskich gatunków, 2022, strona 83, wydanie II, ..

Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Gomphidius, Gomphidiaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy opisał go w 1821 r. Elias Fries jako Agaricus glutinosus, ten sam autor w 1838 r. przeniósł go do rodzaju Gomphidius. Synonimy nazwy naukowej: Agaricus glutinosus ß roseus Fr. 1821 Gomphus glutinosus var. roseus (Fr.) P. Kumm. 1871 Leucogomphidius roseus (Fr.) Kotl. & Pouzar 1972 Nazwę polską nadała Alina Skirgiełło w 1960 r.

Morfologia Kapelusz O średnicy 3–6 cm, u młodych okazów półkulisty, później poduchowaty, u starszych płaski i wgłębiony na środku. Brzeg kapelusza długo podwinięty. W czasie suchej pogody jest suchy w czasie wilgotnej śliski. Koloru różowego poprzez siworóżowy do żywoczerwonego. Blaszki U młodych okazów są zakryte śluzowatą osłoną. Są rzadkie i grube o prostych ostrzach, zbiegające na trzon. Początkowo są białe, później od zarodników zmieniają kolor na szarosiwy. Trzon Wysokość 2–5 cm, grubość do 3 cm. Jest walcowaty i pełny, posiada dość szybko zanikający i niezbyt wyraźny pierścień. Powyżej pierścienia jest biały, w dolnej części żółty, cały jest śliski. Miąższ W kapeluszu białawy, w trzonie żółtawy. Smak i zapach niewyraźny. Wysyp zarodników Ciemnobrązowy lub czarny Cechy mikroskopowe Zarodniki 15-20 × 4-5,5 µm, brązowooliwkowe, wrzecionowate, gładkie, zawierające kilka kropel olejowych. Gatunki podobne Gatunek charakterystyczny, łatwy do odróżnienia od innych gatunków.

Występowanie i siedlisko Występuje w Ameryce Północnej, Europie i Azji. W Europie jest szeroko rozprzestrzeniony. W Azji podano jego występowanie tylko w Korei i Japonii. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – potencjalnie zagrożony z powodu ograniczonego zasięgu geograficznego i małych obszarów siedliskowych. Znajduje się na czerwonych listach gatunków zagrożonych także w Belgii, Czechach, Niemczech, Holandii i Słowacji.

Naziemny grzyb mykoryzowy. W Polsce występuje głównie w górach, na nizinach dużo rzadziej. Rośnie w lasach iglastych, wyłącznie pod sosną zwyczajną i kosodrzewiną, zawsze razem z maślakiem sitarzem, nawet jeśli nie widać jego owocników, związana jest z jego grzybnią. Owocniki wytwarza od lipca do października.

Znaczenie Wszystkie klejówki to grzyby jadalne, ale przed ich przygotowaniem zaleca się zdjąć skórkę z kapelusza i usunąć śluz. Ze względu na rzadkość występowania, klejówka różowa warta jest jednak oszczędzania.

Przypisy

Kategoria:Grzyby jadalne Kategoria:Klejówkowate Kategoria:Mykobiota Polski